- Örenme kuramları: Klasik/operant koşullanma ve kaçınma, korku ve kompulsiyonun sürmesini açıklar. Kısa süreli rahatlama uzun süreli sorunu pekiştirir.
- Bilişsel modeller: Şema, otomatik düşünce ve çarpıtmalar duygu–davranışı yönlendirir. Beck modeli depresyon sorularının klasiğidir.
- Psikodinamik modeller: Çatışma, savunma ve nesne ilişkileri erken yaşantıların etkisini vurgular. Kişilik bozukluğu formülasyonunda köprü olur.
- Bağlanma: Erken bakım ilişkileri içsel modelleri şekillendirir; kaygı, depresyon ve kişilik örüntülerinde iz bırakır. Güvensiz bağlanma risk faktörüdür.
- Duygu düzenleme güçlüğü: Yoğun duyguyu fark etme–tolere etme–modüle etmede zorluktur. Borderline (sınırda), depresyon ve anksiyetede ortak süreçtir.
Kitaplar /Psikopatoloji / 3. Etiyoloji ve Açıklayıcı Modeller