Kitaplar /Psikopatoloji / 3. Etiyoloji ve Açıklayıcı Modeller

3.2. Biyolojik yaklaşımlar

  • Genetik yatkınlık: Aile, ikiz ve evlat edinme çalışmaları kalıtımın rolünü gösterir; kader değildir. Yatkınlık + çevre etkileşimi vurgulanır.
  • Nörotransmitterler: Dopamin, serotonin, norepinefrin, GABA (gamma-aminobutirik asit) gibi sistemler belirti oluşumunda rol alır. Basit “serotonin düşük = depresyon” indirgemesinden kaçının.
  • Beyin yapıları: Prefrontal korteks (denetim), amigdala (tehdit), hipokampus (bellek/stres) sık anılır. Devre düzeyinde düşünmek daha günceldir.
  • HPA (hipotalamus–hipofiz–adrenal) ekseni: Kronik stres kortizol (cortisol) düzenini bozabilir; duygudurum ve anksiyetede önemlidir. Travma–stres sorularında geçebilir.
  • Psikofarmakoloji farkındalığı: İlaç sınıflarını genel bilmek yeter; reçete yetkisi klinik psikoloğun sınırı dışındadır. “Psikiyatri işbirliği” cümlesi etik puanı getirir.