Kitaplar /Kişilik Kuramları / BÖLÜM 13 — Biyolojik / Mizaç Modelleri

13.2. Gray — BAS / BIS

Hap

BAS ödüle yaklaşmayı, BIS cezadan kaçınmayı/ketlenmeyi düzenler.

Ezber

[Araba] BAS=gaz · BIS=fren.
Nasıl tutulur: Beyinde iki sistem: BAS ödül görünce gazlar (yaklaş). BIS ceza/tehlike görünce frene basar (kaçın). Araba hayal et.

Terimler:

  • BAS / Behavioral Activation System (davranışsal aktivasyon sistemi): Ödüle yaklaşma ve motive eylemi düzenler. Yüksek BAS dürtüsel yaklaşmayı artırabilir. Örnek: Vitrinde indirim görünce düşünmeden alışveriş yapıyor.
  • BIS / Behavioral Inhibition System (davranışsal ketleme sistemi): Ceza/tehdit sinyallerinde ketlenme üretir. Yüksek BIS kaygı yatkınlığıyla bağlanır. Örnek: Ceza geleceğini düşününce risk almak yerine geri çekiliyor.
    Örnek: Ödül görünce gazlayan sistem BAS; ceza/tehlike görünce frene basan BIS — araba metaforu.