Klinik Doktora

Kitaplar /Kişilik Kuramları / BÖLÜM 12 — Trait / Ayırıcı Özellik Kuramları

12.6. HEXACO + Karanlık Üçlü

Hap

HEXACO Big Five’a Dürüstlük–Alçakgönüllülük ekler; Dark Triad = narsisizm + Makyavelizm + psikopati.

Ezber

[Formül] HEXACO=OCEAN+H · Dark Triad=N+M+P.
→ Nasıl tutulur: HEXACO=Big Five + Honesty-Humility (H). Karanlık üçlü=Narsisizm+Machiavellism+Psychopathy. OCEAN’a H ekle; karanlık=N+M+P.

Terimler:

  • HEXACO: (H–E–X–A–C–O: Honesty–Humility / dürüstlük–alçakgönüllülük, Emotionality / duygusallık, eXtraversion / dışa dönüklük, Agreeableness / uyumluluk, Conscientiousness / sorumluluk, Openness / açıklık) Altı faktörlü trait modelidir; H = Honesty–Humility / dürüstlük–alçakgönüllülük ekler. Düşük H, karanlık özelliklerle ilişkilidir. Örnek: Testte dürüstlük-alçakgönüllülük düşük çıkınca manipülasyon eğilimi de soruldu.
  • Dark Triad / Karanlık Üçlü: Narsisizm, Makyavelizm ve psikopati kümesidir. Kişilerarası sömürü ve empati düşüklüğü ortak paydadır. Örnek: Hem kendini övüyor hem başkalarını kullanıyor, suçluluk hissetmiyor.
    Örnek: Düşük dürüstlük–alçakgönüllülük (H): “ben hak ederim, kurallar bana değil”; Dark Triad: narsis + Makyavel + psikopati kokteyli.