Kitaplar /İstatistik / 2. Temel Kavramlar: Popülasyon, Örneklem, Değişken, Ölçek

2.4. Bağımsız gözlemler ve bağımlı ölçümler

Hap

Her katılımcı yalnızca bir koşul/grupta yer alır; bağımsız t veya tek yönlü ANOVA kullanılır.

Bağımlı / eşleştirilmiş / tekrarlı ölçümler (within-subjects / gruplar içi) — Hap: Aynı kişiden birden fazla ölçüm alınır; paired t veya tekrarlı ANOVA gerekir.
Analiz seçiminde bağımsızlık varsayımının önemi — Hap: Bağımlı veriye bağımsız t uygulamak sık yapılan ve ciddi hatadır.

Ezber

Between = ayrı kişiler · Within = aynı kişi tekrar · Karıştırma = ciddi hata.

Açıklama: Her kişi bir grupta ise between; aynı kişiden birden fazla ölçüm varsa within. Bağımlı veriye bağımsız t uygulamak bağımsızlık varsayımını ihlal eder.

Bağımsız gruplar (between-subjects / gruplar arası) —
Örnek: 40 kişi BDT, 40 kişi kontrol → bağımsız t. Aynı 40 kişinin ön–son BDI’si → paired t. Üç zaman noktası → tekrarlı ANOVA.