Kitaplar /İstatistik / 2. Temel Kavramlar: Popülasyon, Örneklem, Değişken, Ölçek

2.1. Popülasyon ve örneklem

Hap

Araştırma sonucunun genellenmek istendiği tüm bireyler grubudur; pratikte genelde ulaşılamaz.

  • ÖrneklemHap: Popülasyondan seçilen ve veri toplanan alt gruptur; analizler örnekleme dayanır.
  • Parametre (popülasyon değeri: μ, σ, ρ) — Hap: Popülasyonun gerçek değeridir; genelde bilinmez ve tahmin edilir.
  • İstatistik (örneklem değeri: M / X̄, s, r) — Hap: Örneklemden hesaplanan değerdir; parametrenin tahminidir.
  • Örnekleme hatası (sampling error / örnekleme hatası)Hap: Örneklem ortalamasının popülasyon ortalamasından sapmasıdır; n arttıkça azalır.
  • Temsil edicilik (representativeness / temsil edicilik) — yöntem bağlantısı — Hap: Örneklem popülasyonu yansıtmazsa istatistiksel sonuç geçerli olsa bile genelleme hatalı olur.
Ezber

Popülasyon = evren · Örneklem = dilim · Parametre (μ) bilinmez, istatistik (M) tahmin eder.

Açıklama: Popülasyon genelleme hedefini, örneklem ise elindeki veriyi temsil eder. μ, σ, ρ parametre; M, s, r istatistiktir. Temsil zayıfsa anlamlı p bile yanlış genelleme üretir.

  • Popülasyon (evren)
    Örnek: “Türkiye’deki majör depresyon hastaları” popülasyon; polikliniğinden 60 hasta örneklem. Örneklem ortalaması M = 28, popülasyon μ bilinmez.